Đã bao giờ bạn rơi vào trạng thái "Muốn làm một dự án cải tiến thật lớn, phạm vi phải toàn nhà máy nhưng khi thực hiện thì họp mãi đi đến đâu", "Tập hợp rất nhiều anh em lão làng vào trong buổi phân tích nguyên nhân, và tìm ra rất nhiều giải pháp, nhưng khi thực hiện thì vấn đề còn lặp lại hoặc không như mình nghĩ như ban đầu". Trong nhiều năm làm về trong lĩnh vực cải tiến liên tục, mình thấy rằng bên cạnh việc mình biết thêm các kỹ năng (skillset) như quản lý dự án, quản lý con người,... hay các công cụ (toolset) như kiểm định giả quyết, đánh giá hệ thống đo lường,.... thì việc có một tư duy (mindset) phù hợp cho từng bối cảnh vấn đề nó chỉ giúp cho bạn có lăng kính soi chiếu vấn đề rõ ràng, rành mạnh mà con giúp những người giải quyết vấn đề (problem solver) như vậy đỡ đau đầu, đỡ những suy nghĩ tiêu cực. Và sau đây là một số mô hình cơ bản để bạn có thể bắt đầu: Vòng tròn năng lực: hiểu được năng lực của bản thân, phạm vi dự án để xác định cái gì làm được bây giờ, cái gì cần thời gian để làm và cái gì mình chưa biết để tiếp tục tò mò, học hỏi. Tư duy nguyên bản: bóc tách vấn đề một cách kỹ lưỡng thay vì vấn đề nào cũng nhảy vô giải pháp liền. Tư duy xác suất: mọi thứ luôn thay đổi, nên kinh nghiệm là tốt nhưng cũng cần cập nhật liên tục để kinh nghiệm được trau dồi. Tư duy bậc hai: có những vấn đề thì cần chữa cháy ngay lập tức và cũng có những vấn đề cần điều tra tìm hiểu kỹ lưỡng. Tư duy Occam: giải pháp đơn giản là giải pháp hiệu quả. Tư duy Hanlon: thay vì đổ lỗi cá nhân, thì vấn đề có thể chỉ đơn giản vì con người không biết hết tất cả mọi thứ và cần có giải pháp ngừa lỗi - Pokayoke. Quay lại trạng thái mình đề cập đầu bài. Có thể chưa phải cần một dự án quá lớn mà chỉ cần một dự án nhỏ và khả năng thành công lớn. Có thể kinh nghiệm từ các lão làng chưa đủ mà cần thêm những dữ liệu thực tế để hỗ trợ chuyên môn, để cập nhật lại kinh nghiệm. Bài chi tiết ở đây để bạn đọc thêm, hi vọng giúp bạn có thể góc nhìn mới: https://conghoang.substack.com/p/mo-hinh-tu-duy-cho-cai-tien-1-nhin Nguồn hình: https://uxcel.com/glossary/mental-models